Door een uitspraak van het Europese Hof van Justitie kunnen vliegtuigpassagiers sinds kort ook aanspraak maken op financiële compensatie wanneer hun vlucht bij aankomst minimaal drie uur vertraagd is. Het moet dan gaan om een vlucht waarop de Europese regels voor passagiersrechten van toepassing zijn. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer je vertrekt vanaf een luchthaven binnen de Europese Unie of wanneer je met een Europese luchtvaartmaatschappij vanuit een land buiten de EU naar Europa vliegt.
De vertraging mag niet zijn veroorzaakt door buitengewone omstandigheden waarop de luchtvaartmaatschappij redelijkerwijs geen invloed kon uitoefenen. Daarbij kan worden gedacht aan extreem weer, politieke onrust, veiligheidsproblemen of de plotselinge sluiting van het luchtruim. Technische problemen en problemen met de personeelsplanning worden niet automatisch als overmacht aangemerkt. De luchtvaartmaatschappij moet kunnen uitleggen waarom zij de vertraging ondanks alle redelijke maatregelen niet kon voorkomen.
De vergoeding waarop een passagier recht heeft, is afhankelijk van de vliegafstand. Bij korte vluchten kan het bedrag oplopen tot € 250 per persoon. Voor langere vluchten binnen Europa en vluchten tussen 1.500 en 3.500 kilometer bedraagt de compensatie maximaal € 400. Bij lange intercontinentale vluchten kan de vergoeding zelfs oplopen tot € 600 per passagier.
Dit betekent dat een vakantievlucht vanuit Nederland naar Griekenland die meer dan drie uur te laat aankomt, je onder bepaalde voorwaarden € 400 per persoon kan opleveren. Dat is een aardig bedrag, zeker wanneer je een voordelige lastminute hebt geboekt die minder kostte dan de uiteindelijke compensatie.
Naast financiële compensatie hebben passagiers tijdens een lange vertraging recht op verzorging. Afhankelijk van de duur van de vertraging moet de luchtvaartmaatschappij eten, drinken en communicatiemogelijkheden aanbieden. Wanneer een overnachting noodzakelijk wordt, moet de maatschappij ook een hotel en vervoer tussen de luchthaven en het hotel regelen.
In de praktijk blijkt het niet altijd eenvoudig om de vergoeding daadwerkelijk te ontvangen. Luchtvaartmaatschappijen kunnen een beroep doen op buitengewone omstandigheden of de claim aanvankelijk afwijzen. Daarom zijn er inmiddels verschillende websites en gespecialiseerde bedrijven die passagiers helpen bij het indienen van een claim. Zij werken vaak op basis van ‘no cure, no pay’ en houden bij succes een percentage van de vergoeding in.
Voor zulke bedrijven zijn krappe vliegschema’s van maatschappijen als Transavia en KLM interessant. Een kleine vertraging aan het begin van de dag kan zich immers steeds verder opstapelen. Als een toestel meerdere retourvluchten achter elkaar uitvoert, kan de laatste vlucht uiteindelijk uren te laat vertrekken. Voor de passagier blijft het belangrijk om instapkaarten, boekingsgegevens en bewijs van de werkelijke aankomsttijd goed te bewaren.