Deze week was het groot in het nieuws. Als lid van het selecte gezelschap Flying Blue-deelnemers ontving ik bovendien al twee e-mails over de nieuwe bagagevoorwaarden van KLM.
Voor wie de afgelopen dagen geen krant heeft gelezen of journaal heeft gekeken: het komt erop neer dat ruimbagage bij KLM op Europese vluchten niet langer standaard gratis is. Voor een vooraf aangemelde koffer betaal je 15 euro extra. Meld je de bagage pas op de luchthaven aan, dan kost dat 30 euro. Tegelijkertijd wordt vanaf half april het toegestane gewicht van de handbagage verhoogd naar maximaal 12 kilogram.
Daarmee volgt KLM de trend waarbij steeds meer onderdelen van de reis afzonderlijk in rekening worden gebracht. KLM lijkt daarbij uit te gaan van de zakenreiziger die voor een korte reis nauwelijks bagage meeneemt. In een artikel in de Volkskrant werd erop gewezen dat Amerikaanse luchtvaartmaatschappijen deze werkwijze al langer toepassen. Ook de nieuwe regionale dochtermaatschappij van Air France, met de opvallende naam HOP!, gaat met verschillende tarieven en aanvullende kosten werken.
In mijn ogen verlaagt KLM hiermee de service tot het niveau van prijsvechters zoals Ryanair en easyJet. Dat is niet wat ik van een koninklijke luchtvaartmaatschappij verwacht. Wie bewust voor een lage ticketprijs kiest, begrijpt dat er voor bagage, eten en andere extra’s betaald moet worden. Die keuze maak je vooraf.
Bij een traditionele luchtvaartmaatschappij verwacht ik juist gemak. Het veelgebruikte woord daarvoor is tegenwoordig ‘ontzorgen’. Ik wil van A naar B en later weer terug, zonder tijdens het boeken voortdurend te moeten controleren wat wel en niet bij het ticket is inbegrepen. Kies ik voor KLM, dan kies ik voor service en zo min mogelijk gedoe. Kies ik voor Ryanair of een andere prijsvechter, dan accepteer ik een lager serviceniveau. Daar hoort dan wel een duidelijk lagere prijs tegenover te staan.
Het probleem is dat de verschillen tussen traditionele luchtvaartmaatschappijen en prijsvechters steeds kleiner worden. De ticketprijs die aanvankelijk aantrekkelijk lijkt, kan door bagagekosten en andere toeslagen behoorlijk oplopen. Daardoor wordt vergelijken lastiger. Je moet niet alleen naar de kale vluchtprijs kijken, maar ook naar ruimbagage, stoelkeuze, eten, betaaltoeslagen en wijzigingsvoorwaarden.
Krijgen passagiers inmiddels niet te veel keuzes? Door de ondoorzichtige tariefopbouw en de tientallen opties tijdens het boeken, ben ik juist weer vaker uitgekomen bij traditionele luchtvaartmaatschappijen zoals KLM en Lufthansa. Uiteindelijk blijkt het prijsverschil regelmatig minimaal. Het gemak van boeken en de geruststelling dat je niets bent vergeten, zijn mij meer waard dan een paar euro voordeel.
Voor KLM schuilt hierin ook een risico. Wanneer de service verder wordt uitgekleed, verdwijnt een belangrijk argument om voor de maatschappij te kiezen. Een bekende naam, een blauw toestel en een Nederlands broodje aan boord zijn niet genoeg om structureel meer te betalen.
Overigens loont het nu wel om lid te worden van Flying Blue. Voor bepaalde deelnemers blijft het meenemen van ruimbagage voorlopig gratis. Daarmee ontstaat meteen een nieuwe tegenstelling: trouwe klanten worden ontzien, terwijl incidentele reizigers extra moeten betalen.