Dat de vliegtaks in Nederland slecht uitpakt voor luchthaven Schiphol, wordt pijnlijk duidelijk als je door de parkeergarages van de luchthaven van Düsseldorf loopt. Auto’s met Nederlandse kentekens staan zij aan zij geparkeerd op deze Duitse luchthaven. Toen ik eind juli door parkeergarage P5 liep, was naar schatting één op de drie auto’s van Nederlandse afkomst.
De vliegtaks moest vliegen duurder maken en daarmee de belasting van het milieu verminderen. In de praktijk lijkt een deel van de Nederlandse reizigers echter vooral uit te wijken naar buitenlandse luchthavens. Vanaf Düsseldorf, Weeze, Brussel of Charleroi wordt de Nederlandse belasting immers niet geheven. Zeker voor gezinnen kan het prijsverschil bij meerdere vliegtickets flink oplopen. Een paar tientjes belasting per persoon wordt bij vier of vijf reizigers al snel een serieus bedrag.
De grote verliezer is uiteindelijk het milieu. Veel Nederlandse vakantiegangers zouden dichter bij huis kunnen vertrekken, maar doen dat niet vanwege de hogere kosten. Laat een gezin gemiddeld zo’n 100 tot 200 kilometer extra rijden om vanaf Duitsland of België te vliegen. Die afstand moet bovendien na terugkomst opnieuw worden afgelegd. Tel daar de vele duizenden reizigers bij op die voor dezelfde constructie kiezen en het milieueffect van de maatregel ziet er opeens een stuk minder gunstig uit.
Daarnaast loopt Schiphol inkomsten mis. Minder passagiers betekent ook minder geld uit parkeren, winkels, horeca en andere diensten op de luchthaven. Duitse en Belgische luchthavens profiteren ondertussen van een belastingmaatregel die bedoeld was om het Nederlandse vliegverkeer af te remmen.
Een nationale vliegtaks werkt alleen wanneer omliggende landen vergelijkbare tarieven hanteren. Anders verplaatst het vliegverkeer zich simpelweg over de grens. De passagier vliegt nog steeds, maar rijdt eerst een flink stuk met de auto. Daarmee wordt niet noodzakelijk minder gereisd en ontstaat er vooral extra verkeer op de weg.
Misschien had men vooraf beter moeten onderzoeken hoe prijsgevoelig Nederlandse vakantiegangers zijn en hoe gemakkelijk zij uitwijken naar buitenlandse luchthavens. Reken maar eens uit wat al die extra kilometers met het milieu doen, Woutertje…